Social media
สำนักข่าว 4 ภาษา    Thai | English | Chinese | THAI Overseas
0
Home / ศิลปวัฒนธรรม / Andre Previn, ศ.รังสรรค์ ธนะพรพันธุ์
แด่ Andre’ Previn โดย ศ.รังสรรค์ ธนะพรพันธุ์
Last updated: 15 มีนาคม 2562 | 12:10
Andre’ Previn ถึงแก่อสัญกรรมเมื่อวันที่ ๒๘ กุมภาพันธ์ ๒๕๖๒ สิริอายุรวม ๘๑ ปี โลกได้สูญเสียนักดนตรี นักแต่งเพลง และวาทยากรผู้ยิ่งใหญ่แห่งคริสต์ศตวรรษที่ ๒๐-๒๑ ไปอีกหนึ่งคน

จาก Priwin เป็น Previn

ครอบครัว Previn เมื่อยังอยู่ในเยอรมนีใช้ชื่อสกุลว่า Priwin และ Andre’ Previn มีชื่อเดิมว่าAndreas Ludwig Priwin

Andre’ Previn เป็นยิวที่ถือกำเนิดในประเทศเยอรมนี บิดามีอาชีพเป็นทนายความผู้ประสบความสำเร็จในอาชีพการงานอย่างยิ่ง มิหนำซ้ำยังมีทักษะในการเล่นเปียโนอย่างเอกอุ ทักษะดังกล่าวนี้ต่อมาถ่ายทอดสู่บุตรธิดา

พรสวรรค์ในการเล่นเปียโนของเขาปรากฏแก่โสตผู้คนรอบข้างตั้งแต่อายุ ๕ ขวบ (BBC, 2019) แต่พรสวรรค์นี้ก็ถูกเสริมด้วยพรแสวงอย่างสำคัญ เพราะเขาได้เรียนดนตรี ทั้งที่ Berlin Conservatory (1935) และที่ Paris Conservatory (1938)

เมื่อย่างเข้าวัยหนุ่ม เขาได้เรียนรู้การเป็นวาทยากรกำกับ Symphony Orchestra จาก Pierre Boulez (1905-2016) นักดนตรี นักประพันธ์เพลง และวาทยากรชาวฝรั่งเศส

Boulez รักใคร่เอ็นดูและประคบประหงมเขามาก การที่เขาเคยอยู่ฝรั่งเศสและได้เรียนรู้การดนตรีจาก Boulez ทำให้เขาสนใจดนตรีฝรั่งเศส

เมื่อเขาเป็นวาทยากร The Pittsburgh Symphony Orchestra (1975-1985) เขาได้นำผลงานของนักประพันธ์ดนตรีชาวฝรั่งเศส ดังเช่น Claude Debussy (1862-1918), Maurice Ravel(1875-1937) และ Olivier Messiaen (1908-1992) ไปเผยแพร่ในสหรัฐอเมริกา อันทำให้วงการดนตรีฝรั่งเศสชื่นชอบเขามาก

เนื่องจากครอบครัวของเขาเป็นยิว เมื่อ Adolf Hitler (1889-1945) ขึ้นเถลิงอำนาจ บิดาจึงพาครอบครัวอพยพออกนอกประเทศ เพราะเป็นที่ประจักษ์ชัดมาก่อนแล้วว่า ฮิตเลอร์ต้องการสังหารยิว

ในเบื้องต้นต้องการอพยพไปสหรัฐอเมริกา แต่ติดขัดที่ยังมิได้รับคำตอบอนุญาต จึงอพยพไปฝรั่งเศสพลางก่อน ด้วยเหตุดังนั้น Andre’ Previn จึงต้องออกจาก Berlin Conservatory ในเยอรมนี ไปศึกษาต่อที่ Paris Conservatory ในฝรั่งเศส Previn เริ่มซึมซับดนตรีฝรั่งเศสในช่วงนี้

เมื่อรัฐบาลอเมริกันตอบรับให้อพยพเข้าสหรัฐเมริกาได้ ทั้งครอบครัวอพยพไปอยู่นคร Los Angeles Andre’ Previn เข้าศึกษาที่ Beverly Hills High School ในปี ๒๔๘๙ บิดากรุยทางในการเปลี่ยนชื่อและนามสกุลจาก Jakob Priwin มาเป็น Jack Previn และ Andreas Ludwig Priwin กลายเป็น Andre’ Previn

อาชีพดนตรีเมื่อแรกเริ่ม

ในระหว่างที่เรียนหนังสือระดับมัธยมศึกษานั้นเอง Andre’ Previn ก็เริ่มมีอาชีพเรียบเรียงดนตรีและแต่งดนตรีประกอบภาพยนตร์เมื่อมีอายุเพียง ๑๖ ปี โดย MGM เป็นผู้ว่าจ้าง

ครั้นเมื่อเขามีอายุ ๑๘ ปี เขาแต่งดนตรีประกอบภาพยนตร์เรื่อง The Sun Comes Up (Richard Thorpe, 1949) โดยที่ชีวิตในช่วงนี้ของเขาต้องวิ่งรอกระหว่างลอสแอนเจลีสกับฮอลลีวูด (Stearns, 2019)

เขาทำงานลักษณะนี้จนอายุย่างเข้าสู่ ๓๐ ปีก็เลิก และหันไปทำงานลักษณะอื่นที่น่าตื่นเต้นกว่า ในบั้นปลายของชีวิต เขาหันไปสนใจดนตรี Jazz และร่วมเล่นดนตรี Jazz กับนักดนตรีอเมริกันที่มีชื่อเสียง

Previn ประพันธ์เพลงประกอบภาพยนตร์หลายเรื่อง บางเรื่องได้รับรางวัลตุ๊กตาทอง บางเรื่องมิได้เป็นผู้แต่งเพลง แต่เป็นเพียงไวทยากรควบคุมวงดนตรีบรรเลงเพลง (โปรดดูภาคผนวก A) ด้วยเหตุที่ผมมีแผนการเขียนบทความชุด ยอดขุนพลดนตรีประกอบภาพยนตร์ ผมจึงละไม่กล่าวถึงผลงานเพลงประกอบภาพยนตร์ของ Andre’ Previn ณ ที่นี้

ชีวิตครอบครัว

Andre’ Previn เป็นคนอารมณ์ดี สนุกสนานร่าเริง จึงเป็นที่ชื่นชอบของคนที่รู้จัก เขาแต่งตัวค่อนข้างทันสมัย ไว้ทรงผมแบบ The Beatles เขามีภรรยา ๕ คน (ดูภาคผนวก) คือ

(1) Betty Bennett เป็นนักร้องเพลงแจ๊ส อยู่ร่วมกัน ๕ ปี

(2) Dory Langan เป็นนักร้องและนักแต่งเพลง มีบทบาทในการแต่งเนื้อร้องประกอบเพลงที่ Previn แต่ง อยู่ด้วยกันประมาณ ๑๐ ปี แล้วขอหย่าเมื่อทราบว่า Previn มีเพศสัมพันธ์กับ Mia Farrow การทราบข่าวว่า Previn นอกใจเธอ ทำให้เธอป่วยเป็นโรคประสาทหลายปี เมื่ออาการโรคประสาทผ่อนคลายลง เธอกลับมาเป็นเพื่อนที่ดีของเขา

(3) Mia Farrow ดาราภาพยนตร์ซึ่งเคยเป็นภรรยาของ Frank Sinatra อยู่กินกับ Previn ๙ ปี ต่อมา เธอไปอยู่กินกับ Woody Allen ผู้กำกับและผู้อำนวยการสร้างภาพยนตร์ชาวอเมริกัน

(4) Heather Snedden เป็นผู้ที่ Previn อยู่ด้วยยาวนานที่สุดถึง ๑๗ ปี

(5) Anne-Sophie Mutter นักไวโอลินชาวเยอรมัน อยู่ด้วยกันเพียง ๔ ปี เมื่อหย่ากันแล้ว เธอยังคงมาเล่นไวโอลินกับ Symphony Orchestra ที่ Previn เป็นไวทยากร Previn แต่ง Violin Concerto “Anne-Sophie”

การที่เขาหย่าร้างบ่อยแสดงให้เห็นถึงความไม่เสถียรของครอบครัว ความไม่เสถียรนี้เกิดจากการที่เขาเจ้าชู้ และมักจะอยู่ไม่ติดบ้าน เนื่องจากต้องวิ่งรอกทำงาน ทั้งเล่นดนตรี กำกับวงดนตรี และออกรายการโทรทัศน์

ละครเวที

Previn สร้างละครเวทีเพียง ๓ เรื่อง (ดูภาคผนวก B) คือ

(1) Coco (1970)

(2) The Good Companion (1974)

(3) Every Good Boy Deserves Favour (1977)

รายการโทรทัศน์

Previn มีรายการโทรทัศน์ของตนเอง และร่วมรายการของผู้อื่น รายการโทรทัศน์ของตนเองทั้งหมดเป็นรายการเกี่ยวกับดนตรี โดยที่เขาเป็นผู้ดำเนินรายการ อันได้แก่

(1) Meet Andre’ Previn (1969) เป็นรายการของสถานีโทรทัศน์ London Weekend Television มีลักษณะเป็น Talk Show

(2) Music Night 1971-1972 เป็นรายการของสถานีโทรทัศน์ BBC ผลิตระหว่างที่เขาเป็นวาทยากรของ The London Symphony Orchestra เขาเชิญนักดนตรีของวงดนตรีนี้มาร่วมสนทนา พร้อมทั้งบรรเลงดนตรี

(3) Previn and the Pittsburgh (1977-1980) เป็นรายการที่นำThe Pittsburgh Symphony Orchestra ซึ่งเขาเป็นวาทยากร มาบรรเลงดนตรีทางโทรทัศน์

การนำไวทยากรมาออกโทรทัศน์มีประโยชน์อย่างน้อย ๒ ด้าน ด้านหนึ่งเป็นการโฆษณาตัวเขา อีกด้านหนึ่งเป็นการโฆษณาวงดนตรี Symphony Orchestra จะอยู่ได้ต้องมีผู้ชม โดยเฉพาะอย่างยิ่งต้องมีสมาชิกขาประจำ ความเป็นอยู่ของ Symphony Orchestra มีความสัมพันธ์กับภาวะเศรษฐกิจอย่างแน่นแฟ้น เมื่อเกิดวิกฤติการณ์การเงินและภาวะเศรษฐกิจตกต่ำครั้งใหญ่ระหว่างปี ๒๕๕๑-๒๕๕๓ Symphony Orchestra ในสหรัฐอเมริกาหลายต่อหลายวงต้องเลิกวง เนื่องจากล้มละลาย

แต่รายการโทรทัศน์ที่สร้างชื่อให้ Previn มากที่สุด คือ The Morecombe and Wise Christmas Show ทางสถานีโทรทัศน์ BBC โดยมี Eric Morecombe (1926-1984) และ Ernie Wise (1925-1999) เป็นผู้ดำเนินรายการ เนื่องจากเป็นรายการที่จัดในช่วงเทศกาลคริสต์มาส จึงมีผู้ชม Morecombe and Wise จำนวนมาก

Previn พูดจาตลกโปกฮา มีไหวพริบ พูดจาฉะฉาน มีเสน่ห์ ทำให้เขาเป็นที่ชื่นชอบของผู้ชม เขามีสถานะไม่ต่างจาก Superstar ไปไหนต่อไหนมีผู้ขอลายเซ็น เมื่อเข้าร้านกาแฟหรือร้านอาหาร จะมีผู้คนในร้านชี้ให้ดูเขา ในขณะที่ Simon Rattle ไวทยากรผู้มีชื่อเสียงยิ่งของอังกฤษ กลับไม่มีใครรู้จัก เว้นแต่นักฟังเพลงคลาสสิก นอกจากนี้ Paparazzi คอยติดตามถ่ายรูปเขาด้วย (Trelawny, 2019)

รายการ The Morecombe and Wise Christmas Show มีช่วงเวลาที่ Previn สนทนาและเล่นดนตรี ช่วงนี้มีชื่อว่า Andrew Preview สาธารณชนในอังกฤษเข้าใจผิดว่า Preview เป็นนามสกุล ต่างเรียกเขาว่า Mr. Preview

Previn แต่งอุปรากร ๒ เรื่อง (ดูภาคผนวก D) ดนตรีประกอบ Water Ballet ๑ เรื่อง(ดูภาคผนวก F) และเพลงคลาสสิกจำนวนหนึ่ง (ดูภาคผนวก E)

วาทยากร

เขาเป็นวาทยากรควบคุม Symphony Orchestra เท่าที่รวบรวมได้ ๙ วง (ดูข้อมูลพื้นฐาน)

เมื่อเขากำกับ London Symphony Orchestra ในชั้นแรก เขาเลี่ยงที่จะบรรเลงเพลงของนักประพันธ์เพลงชาวอังกฤษดังเช่น Ralph Vaughan Williams (1872-1958) และ William Walton (1902-1983) (Stearns, 2019)

ในเวลาต่อมา เขากลายเป็นเพื่อนสนิทของ Ralph Vaughan Williams

ในขณะหนึ่งขณะใด Previn ควบคุม Symphony Orchestra อย่างน้อย ๒ วง เขาต้องวิ่งรอกระหว่างตะวันออกกับตะวันตกในสหรัฐอเมริกา และวิ่งรอกระหว่างสหรัฐอเมริกากับอังกฤษ (Stearns, 2019)

เขาชื่นชอบ Mozart มากที่สุด เขาให้สัมภาษณ์ Clark (2019) ว่า It’s always been Mozart, Vaughan Williams, and Richard Strauss เขาสนใจดนตรีในสายพันธุ์ Minimalism ด้วย

ในช่วงหลัง ไฟในการกำกับ Symphony Orchestra มอดและเหือดหาย จนได้รับคำวิจารณ์ในทางลบ เขาหยุดงานด้านไวทยากร และหันไปแต่งเพลงคลาสสิก (ดูภาคผนวก E)

คำไว้อาลัย

มีผู้กล่าวไว้อาลัยและยกย่อง Andre’ Previn จำนวนมาก ทั้งนักดนตรี นักประพันธ์เพลง วาทยากร และภรรยาในอดีต บางคนยกย่องว่า เขาเป็นนักดนตรีผู้ยิ่งใหญ่ นับตั้งแต่ Hector Berlioz (1803-1869) และ Franz Listz (1911-1886) เป็นต้นมา (Stearns, 2019)

จงไปสู่สุคติเถิด Andre’ Previn

Andre Previn ข้อมูลพื้นฐาน

นามแรกเกิด Andreas Ludwig Priwin 

วันเกิด ๖ เมษายน ค.ศ. ๑๙๒๙  Berlin, Germany

วันตาย ๒๘ กุมภาพันธ์ ๒๕๖๒ 

บิดา Jakob Priwin (1885-1963) Jack Previn 

มารดา Charlotte Epstein (1891-1986)

การศึกษา 1935 Berlin Conservatory

1938 Paris Conservatory

1946 Beverly Hills High School, L.A., USA 

ภรรยา 

1. 1952-1957 Betty Bennett (JazzSinger),TwDaughters 2. 1959-1969 Dory Langan (Singer Songwriter)

3. 1970-1979 Mia Farrow Three Children

4. 1982-1999 Heather Sneddon 

5. 2002-2006 Anne-Sophie Mutter

อาชีพ นักเปียโน ไวทยากร นักแต่งเพลง

วงดนตรีที่กำกับ 

1963 St. Louis Symphony Orchestra 

1967-1969 Houston Symphony Orchestra

1968-1979 London Symphony Orchestra 

1985-1989 Los Angeles Philharmonic

1975-1985 Pittsburgh Symphony Orchestra 

1985-1992 Royal Philharmonic

2002-2006 Oslo Philharmonic2009 Principal Guest Conductor, NHK Symphony Orchestra (Tokyo)

Honours 1996 KBE (Order of the British Empire)

Academy Awards

Gigi (Vincente Minnelli, 1958) Music by Frederick 

Loewe, Conducted by Previn

Porgy and Bess (Otto Preminger, 1959), Conducted by Previn 

Irma La Douce (Billy Wilder, 1963) Music by Previn

My Fair Lady (1964) Oscar Awards 

Grammy Award 2004 Violin Concerto “Anne-Sophie”

Lifetime Achievement Award

 

ภาคผนวก: ผลงานของ Andre’ Previn

A. Film Scores

The Sun Comes Up (Richard Thorpe, 1949) Film 

Score

Gigi (Vincente Minnelli, 1958), Music Adaptation Oscar

Porgy and Bess (Otto Preminger, 1959) Music 

Supervisor

Elmer Gantry (1960), Film Score 

Irma La Douce (1963) Film Score Oscar

Valley of the Dolls (Mark Dobson, 1967) Film Score

The Music Lover (Ken Russell, 1971) Film Score with 

Tchaikovsky

Rollerball (Norman Jewison, 1975) Film Score

B. Stage Musicals

Coco (1970), Broadway stage musicals 

The Good Companions (1974), Stage Musicals for the 

West End

Every Good Boy Deserves Favour (1977)

C. TV Show 

@ Meet Andre Previn (1969) London Weekend Television

@ The Morecombe and Wise Christmas Show (1971, 1972) BBC

@ Andre Previn’s Music Night (With LSO) (1973 Three Programmes) (1975) (1976)

@ Previn and the Pittsburgh (1977) With the Pittsburgh Symphony Orchestra

D. Operas

A Streetcar Named Desire (1998)

Brief Encounter (2009)

E. Classical Music

Song Cycles, 

Concertos

1985 Piano Concerto, played by Vladimir Ashkenazy

Violin Concerto “Anne-Sophie”

F. Water Ballet

On an Island with You (1948), Led by Esther Wiliams

บรรณานุกรม

BBC (2019a), “Obituary: Andre’ Previn: The Maestro 

with a Common Touch”, BBC News(March 1,2019).

BBC (2019b), “Andre’ Previn: Composer and 

Conductor Remembered as a Musical Giant”, 

BBC News (March 1, 2019).

Clark, Philip.”Interview Andre’ Previn: Whenever I 

Walk Down a Street in London Someone Will 

Shout, Hey Mr. Preview”, The Guardian (March 1, 

2019).

Stearns, David Patrick. “Andre’ Previn Obituary”. The 

Guardian (February 28, 2019).

Trelawny, Petroc. “Andre’ Previn: The Classial Maestro 

Who Knew he Value of Pop Culture”, The Guardian 

(March 2, 2019).

 

 

 

First posted: 15 มีนาคม 2562 | 12:10