เจ้าหน้าที่สหรัฐฯ และอิสราเอลได้รับข้อมูลที่น่าสนใจเมื่อวันจันทร์ที่ 6 เมษายน ขณะที่เส้นตายของประธานาธิบดีทรัมป์กำลังใกล้เข้ามา: ผู้นำสูงสุดของอิหร่าน อะยาตอเลาะห์ โมจตาบา คามาเนอี  ได้สั่งให้ทีมเจรจาของเขาเป็นครั้งแรกนับตั้งแต่สงครามเริ่มต้น ให้เคลื่อนตัวไปสู่ข้อตกลง ตามรายงานของเจ้าหน้าที่อิสราเอล เจ้าหน้าที่ภูมิภาค และแหล่งข่าวอีกหนึ่งรายที่มีความรู้เกี่ยวกับเหตุการณ์

ขณะที่ทรัมป์ขู่ทำลายล้างทั้งหมดต่อสาธารณะ มีสัญญาณความคืบหน้าในทางการทูตเกิดขึ้นเบื้องหลัง แม้แต่แหล่งข่าวใกล้ชิดทรัมป์ก็ไม่ทราบว่าจะเกิดผลลัพธ์ใด จนกระทั่งมีการประกาศหยุดยิง

กองกำลังสหรัฐฯ ในตะวันออกกลาง และเจ้าหน้าที่เพนตากอนใช้เวลาชั่วโมงสุดท้ายเตรียมการโจมตีขนาดใหญ่ต่อโครงสร้างพื้นฐานของอิหร่าน และพยายามประเมินว่าทรัมป์โน้มเอียงไปทางใด “เราไม่มีไอเดียว่าจะเกิดอะไรขึ้น มันวุ่นวายมาก” เจ้าหน้าที่ฝ่ายป้องกันกล่าว

พันธมิตรในภูมิภาคกำลังเตรียมรับมือการตอบโต้ของอิหร่านในระดับที่ไม่เคยมีมาก่อน ขณะที่บางพลเรือนในอิหร่านอพยพออกจากบ้านเพื่อหลีกเลี่ยงการโจมตี

เรื่องราวของการทูตที่ช่วยยับยั้งการขยายความรุนแรงในเวลานี้ มาจากการสนทนากับแหล่งข่าว 11 รายที่มีความรู้เกี่ยวกับการเจรจา

ในเช้าวันจันทร์ ขณะที่ทรัมป์พบปะประชาชนในงานฉลองอีสเตอร์ที่ทำเนียบขาว สตีฟ วิตคอฟฟ์ ทูตพิเศษของทรัมป์กำลังทำงานอย่างโกรธจัดกับโทรศัพท์ ตัวแทนสหรัฐฯ แจ้งกับตัวกลางว่าข้อเสนอ 10 ประการจากอิหร่านที่เพิ่งได้รับนั้นเป็น “หายนะร้ายแรง” แหล่งข่าวใกล้ชิดกล่าว

นั่นเป็นจุดเริ่มต้นของวัน “วุ่นวาย” ที่มีการแก้ไขข้อเสนอหลายรอบ โดยตัวกลางจากปากีสถานส่งร่างใหม่ระหว่างวิตคอฟฟ์ และอับบาส อารัคชี รัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่าน และรัฐมนตรีต่างประเทศจากอียิปต์และตุรกีพยายามช่วยลดช่องว่าง

ภายในคืนวันจันทร์ ตัวกลางได้รับการอนุมัติจากสหรัฐฯ สำหรับข้อเสนอหยุดยิงสองสัปดาห์ จากนั้นก็ขึ้นอยู่กับคามาเนอี — ซึ่งแหล่งข่าวกล่าวว่าเกี่ยวข้องโดยตรงกับกระบวนการทั้งวันจันทร์และอังคาร — ในการตัดสินใจ

การมีส่วนร่วมของผู้นำสูงสุดคนใหม่เป็นเรื่องลับและซับซ้อน เนื่องจากคาเมเนอีเผชิญความเสี่ยงถูกลอบสังหารโดยอิสราเอล เขาจึงสื่อสารผ่านคนส่งข้อความเป็นหลัก

แหล่งข่าวสองรายอธิบายว่าการอนุมัติให้ทีมเจรจาทำข้อตกลงของ คาเมเนอีเป็น “ความก้าวหน้าเชิงสำคัญ” แหล่งข่าวภูมิภาคกล่าวว่า อารัคชี มีบทบาทสำคัญทั้งในการจัดการเจรจาและผลักดันผู้บัญชาการกองกำลังพิทักษ์การปฏิวัติให้ยอมรับข้อตกลง

 จีนก็แนะนำให้อิหร่านหาทางออกเช่นกัน แต่สุดท้าย การตัดสินใจสำคัญทั้งหมดในวันจันทร์และอังคารผ่านคาเมเนอี “หากไม่ได้สัญญาณไฟเขียวจากเขา จะไม่มีข้อตกลงเกิดขึ้น” แหล่งข่าวภูมิภาคกล่าว

ชัดเจนว่ามีความคืบหน้าในเช้าวันอังคาร แต่ก็ไม่หยุดทรัมป์จากการขู่ครั้งร้ายแรงที่สุดว่า “อารยธรรมทั้งอันจะตายคืนนี้”   สื่อสหรัฐฯ บางแห่งรายงานว่าอิหร่านอาจถอนตัวจากการเจรจาตอบโต้ แต่แหล่งข่าวที่เกี่ยวข้องกับการเจรจาแจ้ง Axios ว่าไม่เป็นเช่นนั้น และยังมีแรงผลักดันเกิดขึ้น

เจดี แวนซ์ รองประธานาธิบดีสหรัฐทำงานผ่านโทรศัพท์จากฮังการี ติดต่อกับตัวกลางปากีสถานเป็นหลัก ขณะเดียวกันเบนจามิน เนทันยาฮูอยู่ในความติดต่ออย่างใกล้ชิดกับทรัมป์และทีมงานตลอดวัน แม้ชาวอิสราเอลจะกังวลว่าควบคุมกระบวนการไม่อยู่

ประมาณเที่ยงวันอังคารตามเวลาตะวันออก มีความเข้าใจโดยทั่วไปว่าทั้งสองฝ่ายกำลังมุ่งไปสู่การหยุดยิงสองสัปดาห์ สามชั่วโมงต่อมา Shehbaz Sharif นายกรัฐมนตรีของปากีสถานเผยแพร่เงื่อนไขการหยุดยิงทาง X และเรียกร้องให้ทั้งสองฝ่ายยอมรับ

ทรัมป์เริ่มได้รับโทรศัพท์และข้อความจากพันธมิตรสายแข็งและผู้ใกล้ชิดที่กดดันให้เขาปฏิเสธ

ความสับสนเกี่ยวกับความคิดของทรัมป์เกิดขึ้นแม้กระทั่งกับผู้ใกล้ชิดหลายคน หลายคนที่เพิ่งพูดกับเขาเมื่อหนึ่งถึงสองชั่วโมงก่อนยังเชื่อว่าเขาจะปฏิเสธข้อเสนอหยุดยิง จนกระทั่งเขายอมรับ ไม่นานก่อนโพสต์ข้อความตอบกลับ ทรัมป์ได้โทรศัพท์ไปยัง เนทันยาฮูเพื่อให้ได้คำมั่นว่าจะปฏิบัติตามการหยุดยิง

จากนั้นเขาโทรศัพท์ไปยัง Asim Munir เจ้าหน้าที่ทหารระดับสูงของปากีสถาน เพื่อปิดดีล

กองกำลังสหรัฐฯ ได้รับคำสั่งให้หยุดปฏิบัติการ 15 นาทีหลังโพสต์ของทรัมป์

อารัคชี ติดตามต่อ โดยระบุว่าอิหร่านจะปฏิบัติตามการหยุดยิงและเปิดช่องแคบฮอร์มุซให้เรือดำเนินการ “ประสานงานกับกองกำลังติดอาวุธของอิหร่าน” ยังไม่ชัดเจนว่าอิหร่านจะอนุญาตให้การเดินเรือกลับมาได้มากเพียงใด หรือเนทันยาฮูจะยึดมั่นต่อการหยุดยิงอย่างจริงจังแค่ไหน

 เจ้าหน้าที่อาวุโสของอิสราเอลบอก Axios ว่า เนทันยาฮูได้รับคำมั่นว่าสหรัฐฯ จะยืนยันในการเจรจาสันติภาพให้อิหร่านสละวัสดุนิวเคลียร์ หยุดการเพิ่มระดับยูเรเนียม และยกเลิกภัยคุกคามจากขีปนาวุธระยะไกล

 แวนซ์มีแนวโน้มที่จะเป็นหัวหน้าคณะผู้แทนสหรัฐฯ ในการเจรจาที่ปากีสถานวันศุกร์ — ถือเป็นหน้าที่ที่สำคัญที่สุดในอาชีพการเมืองของเขา ยังคงมีช่องว่างสำคัญระหว่างวิสัยทัศน์ของสหรัฐฯ และอิหร่านสำหรับข้อตกลง ทำให้มีความเป็นไปได้สูงที่สงครามอาจกลับมาอีก

 ที่มา Axios  09-04-2026