แล้วมันรู้หมดเลยว่าเครื่องบินลำไหน บินจากไหน ไปไหน ความสูงเท่าไหร่ ความเร็วเท่าไหร่ แล้วบางลำเพิ่ง take off ยังไม่ถึง 3 นาที มันก็โชว์แล้ว!?
มันไม่ได้ใช้ “GPS ที่ติดกับเครื่องบิน” ส่งตรงมาหาแอปเลยนะ
แต่มันมีระบบที่ชื่อว่า ADS-B (Automatic Dependent Surveillance Broadcast) คือระบบที่ติดอยู่บนเครื่องบินเพื่อ “ประกาศ” ตำแหน่งของตัวเองออกมาทุก ๆ 0.5-1 วินาที ผ่านคลื่นความถี่วิทยุ 1090 MHz
จะบอกข้อมูลว่า กัปตันลำนี้กำลังบินอยู่ที่พิกัดไหน , “ระดับความสูงเท่าไหร่”, “ความเร็ว ณ เวลานี้”, “กำลังมุ่งหน้าไปทิศไหน”, “เรียกขานของเที่ยวบินคืออะไร”
โดยข้อมูลทั้งหมดนี้ จะถูก Broadcast ออกมาสู่ทุกทิศทุกทาง (ไม่ใช่ส่งเฉพาะไปยังฐานควบคุม)
พูดง่าย ๆ คือเหมือนเครื่องบินเปิดไมค์แล้วตะโกนว่า “ชั้นอยู่นี่นะ!!” ตลอดเวลานั่นเอ้งงง
แล้ว FlightRadar24 เอาข้อมูลนี้มายังไง?
สิ่งที่ FR24 ทำ คือการใช้ เครือข่ายของอาสาสมัคร (volunteers) ทั่วโลกที่ติดตั้ง “เครื่องรับสัญญาณ ADS-B” ไว้ที่บ้าน หรือสถานที่ต่าง ๆ
เครื่องพวกนี้หน้าตาคล้าย ๆ เสาอากาศเล็ก ๆ กับ Raspberry Pi หรือ USB Dongle ราคาหลักร้อยถึงหลักพัน
พอเครื่องบินบินผ่านบริเวณไหน แล้วสัญญาณ ADS-B ถูกจับได้ สถานีภาคพื้นดินก็จะส่งข้อมูลนั้นกลับไปยังเซิร์ฟเวอร์ของ FlightRadar24 แบบเรียลไทม์
บางที่ไม่มีคนรับสัญญาณล่ะ?
ก็เลยจะเห็นว่าเครื่องบินบางลำหายไปจากจอเมื่อบินผ่านมหาสมุทร หรือเขตที่ไม่มีสถานีภาคพื้น เช่น ทะเลทราย หรือป่าอเมซอน
แต่! เดี๋ยวนี้ FR24 มี “เครื่องรับ ADS-B บนอวกาศ” ด้วยนะ (Satellite-based ADS-B) เช่นของ Aireon ที่ติดอยู่กับดาวเทียม Iridium NEXT ทำให้ครอบคลุมแม้แต่กลางมหาสมุทร
แล้วว่าแต่เจ้าข้อมูลมัน “แม่น” แค่ไหน?
บอกเลยว่าค่อนข้างแม่นมาก เพราะเครื่องบินใช้ GPS onboard แล้วเอาพิกัดที่ได้มา broadcast ออกมาอีกที
เรียกว่าแม่นในระดับ 10-15 เมตรเลยทีเดียว (ข้อมูลอ้างอิงจาก FAA และ Eurocontrol)
แถมข้อมูลนี้ยังใช้ในการควบคุมจราจรทางอากาศจริงๆ ด้วย เช่นในสหรัฐฯ และยุโรป ก็เริ่มเปลี่ยนจากเรดาร์ธรรมดามาใช้ ADS-B กันหมดแล้ว
ตั้งแต่ปี 2020 เป็นต้นมา FAA บังคับให้เครื่องบินพาณิชย์ต้องติด ADS-B Out เกือบทุกลำ (ตามกฎ FAR 91.225) อีกด้วยระ
สุดท้ายเลย FlightRadar24 ไม่ได้แค่ดูเอามันส์ หรือ สำหรับติดตามคนไปกินข้าวมันไก่ ช็อกโกแลติย่างเดียว
แต่ยังเป็นหนึ่งในเครื่องมือที่เคยถูกใช้ ตรวจสอบเที่ยวบินทางการทูต / ข่าวลับ / เหตุการณ์สงคราม แบบที่สื่อใหญ่ ๆ อย่าง CNN, BBC, Reuters เคยอ้างอิงหลายครั้งเลยนะบอกเลยยย
borntoDev – สร้างการเรียนรู้ที่ดี สำหรับสายไอทีในทุกวัน