หน้าแรกINSIDE - INSIGHT“ความสะดวก”  สวนทาง   “ความปลอดภัย”  เมื่อเศรษฐกิจดิจิทัลโต แต่เงินในกระเป๋าประชาชนกลับเสี่ยงหาย

“ความสะดวก”  สวนทาง   “ความปลอดภัย”  เมื่อเศรษฐกิจดิจิทัลโต แต่เงินในกระเป๋าประชาชนกลับเสี่ยงหาย

เผยแพร่

spot_img

INSIDE INSIGHT | “ชัยทัศน์”

ประจำวันที่ 20 พฤศจิกายน 2569

“ความสะดวก”  สวนทาง   “ความปลอดภัย”  

เมื่อเศรษฐกิจดิจิทัลโต แต่เงินในกระเป๋าประชาชนกลับเสี่ยงหาย

ตลาดออนไลน์เติบโตใกล้ล้านล้านบาท แต่ภัยไซเบอร์ดูดเงินประชาชนมหาศาล ถึงเวลารัฐและแพลตฟอร์มต้องร่วมรับผิดชอบ ไม่ใช่ปล่อยให้ผู้บริโภคป้องกันตัวเองตามลำพัง

                             เศรษฐกิจดิจิทัลกำลังกลายเป็นกลไกสำคัญของเศรษฐกิจไทย เมื่อการซื้อขายและการชำระเงินย้ายมาอยู่บนสมาร์ทโฟน ตลาดอีคอมเมิร์ซมีมูลค่าใกล้ระดับล้านล้านบาท แต่ความสะดวกดังกล่าวกลับมาพร้อมความเสี่ยงจากอาชญากรรมไซเบอร์ที่สร้างความเสียหายแก่ประชาชนปีละหลายหมื่นล้านบาท สะท้อนความย้อนแย้งระหว่างการเติบโตทางเทคโนโลยีกับความปลอดภัยทางการเงิน คำถามสำคัญจึงอยู่ที่ว่า ใครจะเป็นผู้สร้างเกราะคุ้มครอง เมื่อความสะดวกในการทำธุรกรรมพัฒนาเร็วกว่าระบบป้องกันภัย

ความสะดวกที่เพิ่มขึ้น กับความเสี่ยงที่ตามมา

                            ในทางเศรษฐศาสตร์พฤติกรรม แพลตฟอร์มดิจิทัลถูกออกแบบให้ลดขั้นตอนและแรงเสียดทานในการตัดสินใจ เพื่อให้ผู้บริโภคซื้อสินค้าและโอนเงินได้รวดเร็วที่สุด แต่ความง่ายดังกล่าวอาจลดช่วงเวลาในการตรวจสอบความถูกต้อง โดยเฉพาะเมื่อมิจฉาชีพใช้ความเร่งด่วน ส่วนลด หรือข้อความหลอกลวงเป็นเครื่องมือ ความย้อนแย้งจึงเกิดขึ้นเมื่อเทคโนโลยีช่วยให้ประชาชนทำธุรกรรมได้ง่ายขึ้น ขณะเดียวกันก็ทำให้การสูญเสียเงินเกิดขึ้นได้ภายในเวลาไม่กี่วินาที

แพลตฟอร์มเติบโต ความรับผิดชอบต้องเติบโตตาม

                             เมื่อพิจารณาโครงสร้างตลาด  แพลตฟอร์มอีคอมเมิร์ซและโซเชียลคอมเมิร์ซ โดยเฉพาะผู้ให้บริการรายใหญ่จากต่างประเทศ มีบทบาทสำคัญในการกำหนดทิศทางการค้าออนไลน์ของไทย ทั้งยังได้รับประโยชน์จากค่าธรรมเนียม การโฆษณา และข้อมูลพฤติกรรมผู้บริโภค แต่เมื่อเกิดบัญชีปลอม สินค้าหลอกลวง หรือโฆษณาที่นำไปสู่ความเสียหาย คำถามคือแพลตฟอร์มมีระบบตรวจสอบและระงับปัญหาเร็วเพียงใด การเป็นตัวกลางไม่ควรหมายถึงการปฏิเสธความรับผิดชอบทั้งหมด เพราะผู้ให้บริการที่ได้รับประโยชน์จากระบบย่อมต้องมีส่วนร่วมในการป้องกันความเสี่ยงที่เกิดขึ้นด้วย

เศรษฐกิจโต แต่ความเชื่อมั่นกลับเปราะบาง

                           ความเสียหายจากอาชญากรรมทางเทคโนโลยีไม่ได้เกิดจากการโจมตีระบบคอมพิวเตอร์เพียงอย่างเดียว แต่มิจฉาชีพยังใช้จิตวิทยาหลอกให้เหยื่อเปิดเผยข้อมูลและโอนเงินด้วยตนเอง เมื่อเปรียบเทียบกับเศรษฐกิจแบบเดิม ผู้บริโภคยังสามารถเห็นสินค้าและตรวจสอบผู้ขายได้โดยตรง แต่ในโลกออนไลน์ ตัวตนของผู้ขายอาจเป็นเพียงภาพถ่ายและข้อความที่สร้างขึ้นได้ในเวลาไม่กี่นาที ปัญหาจึงไม่ได้อยู่ที่ความประมาทของประชาชนเท่านั้น แต่อยู่ที่ความสามารถของระบบในการคัดกรองผู้ไม่หวังดีด้วย หากความสะดวกเพิ่มขึ้น แต่ความเชื่อมั่นลดลง การเติบโตของเศรษฐกิจดิจิทัลก็อาจไม่ยั่งยืน

กฎหมายมีแล้ว แต่การบังคับใช้ต้องทันมิจฉาชีพ

                             ประเทศไทยมีกฎหมายและมาตรการป้องกันอาชญากรรมทางเทคโนโลยี รวมถึงมาตรการจัดการบัญชีม้าและการระงับธุรกรรมต้องสงสัย แต่ปัญหาสำคัญยังอยู่ที่ความรวดเร็วในการประสานงานระหว่างธนาคาร ผู้ให้บริการโทรคมนาคม แพลตฟอร์ม และหน่วยงานบังคับใช้กฎหมาย เพราะเงินที่ถูกโอนผ่านหลายบัญชีหรือเคลื่อนย้ายข้ามประเทศอาจติดตามได้ยากกว่าการระงับตั้งแต่ต้นทาง ความย้อนแย้งคือระบบการเงินสามารถโอนเงินข้ามพื้นที่ได้อย่างรวดเร็ว แต่กระบวนการติดตามและเยียวยาผู้เสียหายกลับใช้เวลามากกว่า รัฐบาลจึงต้องเปลี่ยนจากการตั้งรับหลังเกิดเหตุ เป็นการป้องกันและบังคับใช้กฎหมายเชิงรุก

ผู้บริโภคต้องระวัง แต่ไม่ควรแบกรับความเสี่ยงเพียงฝ่ายเดียว

                             การรู้เท่าทันดิจิทัล  เป็นทักษะจำเป็นของประชาชน ตั้งแต่การตรวจสอบผู้ขายและบัญชีปลายทาง ไม่กดลิงก์แปลกปลอม ไม่เปิดเผยรหัสผ่านหรือรหัสยืนยัน และไม่หลงเชื่อข้อเสนอที่เร่งให้ตัดสินใจ อย่างไรก็ตาม การเรียกร้องให้ประชาชนระมัดระวังเพียงอย่างเดียวไม่เพียงพอ เพราะผู้บริโภคไม่สามารถตรวจสอบระบบหลังบ้านของแพลตฟอร์มได้ แนวทางแก้ไขต้องอาศัยความรับผิดชอบร่วมกัน ทั้งระบบยืนยันตัวตน การตรวจจับพฤติกรรมผิดปกติ การระงับบัญชีและธุรกรรมต้องสงสัยอย่างรวดเร็ว ตลอดจนช่องทางแจ้งเหตุและเยียวยาผู้เสียหายที่เข้าถึงได้จริง

ความปลอดภัยคือรากฐานของเศรษฐกิจดิจิทัล

                            ความสำเร็จของเศรษฐกิจดิจิทัลไม่ควรวัดเพียงมูลค่าการซื้อขายหรือจำนวนผู้ใช้งาน แต่ต้องวัดจากความสามารถในการคุ้มครองทรัพย์สินและข้อมูลของประชาชนด้วย รัฐบาลต้องกำกับดูแลแพลตฟอร์มทั้งในและต่างประเทศอย่างเสมอภาค กำหนดมาตรฐานความปลอดภัยที่ตรวจสอบได้ และสร้างกลไกความรับผิดชอบที่เป็นรูปธรรม ขณะที่แพลตฟอร์มต้องลงทุนด้านความปลอดภัยควบคู่กับการขยายธุรกิจ ส่วนผู้บริโภคต้องไม่ปล่อยให้ความสะดวกอยู่เหนือการตรวจสอบ เพราะเศรษฐกิจดิจิทัลที่เติบโตโดยปราศจากความปลอดภัย ย่อมเป็นการเติบโตที่บั่นทอนรากฐานของตัวเอง

ความสะดวกมีให้กด แต่ความรับผิดชอบอยู่ที่ใคร ?

                           ประชาชนกดซื้อสินค้าได้ในไม่กี่วินาที แต่เมื่อเงินหายกลับต้องใช้เวลาหลายวันติดต่อธนาคารและแจ้งความ แพลตฟอร์มมีระบบอัตโนมัติช่วยขายสินค้าและเก็บค่าธรรมเนียมได้อย่างรวดเร็ว แต่เมื่อเกิดปัญหากลับต้องรอเจ้าหน้าที่ ส่วนรัฐบาลก็มีกฎหมายและหน่วยงานรับผิดชอบครบถ้วน เหลือเพียงคำถามว่า จะทำอย่างไรให้ระบบทั้งหมดทำงานเร็วกว่ามิจฉาชีพ เพราะประชาชนไม่ควรต้องจ่ายค่าเล่าเรียนด้วยเงินเก็บทั้งชีวิต เพียงเพื่อเรียนรู้ว่า ความสะดวกที่ไม่มีเกราะคุ้มกัน อาจเป็นการเปิดประตูบ้านต้อนรับโจรด้วยตัวเอง

ข่าวล่าสุด

ไทยแตะหนาว ตอนบนอุณหภูมิลดฮวบ 1–5 องศาฯ อุตุฯเตือนภาคใต้ฝนถล่มหนัก

กรมอุตุนิยมวิทยา ออกประกาศเตือนสภาพอากาศแปรปรวนในช่วงวันที่ 19–22 พฤศจิกายน 2569 

พบเงินหมุนเวียนมูลนิธิกันฯ 300 ล้าน พีคสุดช่วงปัญหาชายแดน

พบเงินหมุนเวียนมูลนิธิกันฯ 300 ล้าน พีคสุดช่วงปัญหาชายแดน ความคืบหน้าล่าสุด ณ วันที่ 19 พฤศจิกายน 2569 เรื่องที่ทางกรมสอบสวนคดีพิเศษ (DSI) โดยคณะพนักงานสืบสวน กองกิจการอำนวยความยุติธรรม กำลังเร่งตรวจสอบเส้นทางการเงินและบัญชีธนาคารของ...

แบงก์ชาติเตือนภัยไซเบอร์ สั่งทุกธนาคารยกระดับป้องกัน ยันระบบของไทยยังปลอดภัย

แบงก์ชาติเตือนภัยไซเบอร์ สั่งทุกธนาคารยกระดับป้องกัน ยันระบบของไทยยังปลอดภัย นายวิทัย รัตนากร ผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ได้กล่าวเตือนถึงภัยคุกคามทางไซเบอร์รูปแบบใหม่ ในพิธีเปิดงาน มหกรรมการเงินกรุงเทพส่งท้ายปี ครั้งที่ 9 (Money Expo 2026...

จัดประชุมร่วมเมียนมา แก้ปัญหาสารหนู ระดมลงพื้นที่ตรวจสอบ ดิน-น้ำ

จัดประชุมร่วมเมียนมา แก้ปัญหาสารหนู ระดมลงพื้นที่ตรวจสอบ ดิน-น้ำ มาตรการล่าสุดจากรัฐบาลและหน่วยงานราชการที่เกี่ยวข้องในการรับมือกับสถานการณ์สารหนูปนเปื้อนในแม่น้ำโขงและลุ่มน้ำสาขา เมื่อ วันที่ 19 พฤศจิกายน 2569  ได้เตรียมประชุมคณะทำงานร่วม ไทย–เมียนมา (25–26 พ.ย. 69) โดย...

ข่าวอื่นๆ

72 ชั่วโมงแรก…โลกเร่งตั้งรับภัยพิบัติ !

INSIDE INSIGHT | “ชัยทัศน์” ประจำวันที่ 19 พฤศจิกายน 2569 72 ชั่วโมงแรก…โลกเร่งตั้งรับภัยพิบัติ ! กระเป๋าฉุกเฉินกลายเป็นเกราะประชาชน รับมือธรรมชาติ,สงครามไซเบอร์ ที่อาจกระทบชีวิตโดยไม่ทันตั้งตัว จากยุโรปถึงเอเชีย หลายประเทศยกระดับการพึ่งพาตนเอง ขณะที่ไทยเตรียมแผนรับมือวิกฤตหลายรูปแบบ ท่ามกลางโลกที่ความเสี่ยงเชื่อมโยงถึงกัน                            การเตรียมกระเป๋าฉุกเฉินเพื่อดำรงชีพอย่างน้อย...

ไทย..เดินหมากการทูตสองด้านบนเวทีโลก คุมเชิงชายแดน ”เมียนมา/กัมพูชา“ อย่างระมัดระวัง

ฝ่ายไทยได้แสดงบทบาทสำคัญในการขับเคลื่อนประเด็นเมียนมาซึ่งยังถูกจำกัดสิทธิ์การส่งผู้แทนระดับการเมืองเข้าร่วมประชุมอาเซียน

“เตือนภัย“ โลก IoT สะดวกขึ้น…แต่ปลอดภัยน้อยลง ?

ภัยไซเบอร์กำลังขยายจากโลกออนไลน์สู่ชีวิตจริง ตั้งแต่ระบบอาหารและการเงินในยุโรป จนถึงโทรศัพท์ของนักการเมืองไทย สะท้อนความเสี่ยงของโลกที่ทุกสิ่งเชื่อมต่ออินเทอร์เน็ต แต่ระบบป้องกันอาจยังตามไม่ทัน