ผู้เชี่ยวชาญเตือน อิสราเอลมีหัวรบนิวเคลียร์ 90 ลูก คือความเสี่ยงสูงสุดในสงครามถล่มอิหร่าน
SCMP รายงานว่า ความขัดแย้งในตะวันออกกลางได้จุดประเด็นกังวลใหม่เกี่ยวกับคลังอาวุธนิวเคลียร์ของอิสราเอลเป็นที่รับรู้กันอย่างกว้างขวางในแวดวงผู้เชี่ยวชาญ แต่ไม่เคยถูกยืนยันอย่างเป็นทางการ โดยนักวิชาการเตือนว่าหากมีการนำอาวุธเหล่านี้มาใช้ในสงคราม ผลลัพธ์จะเป็น “หายนะ”
อาลิเซีย แซนเดอร์ส-ซาเกร (Alicia Sanders-Zakre) หัวหน้าฝ่ายนโยบายของ International Campaign to Abolish Nuclear Weapons (ICAN) ซึ่งตั้งอยู่ที่นครเจนีวา กล่าวว่า เป็นที่ “ยอมรับกันในหมู่ผู้เชี่ยวชาญ” ว่าอิสราเอลเป็นประเทศที่ครอบครองอาวุธนิวเคลียร์ แต่ไม่เคยถูกยืนยันอย่างเป็นทางการทั้งจากอิสราเอลและสหรัฐฯ
“นี่คือความอันตรายอย่างแท้จริง เพราะตราบใดที่ประเทศหนึ่งยังครอบครองคลังอาวุธนิวเคลียร์ ก็มีความเสี่ยงเสมอที่อาวุธเหล่านั้นอาจถูกใช้ทั้งโดยตั้งใจและโดยอุบัติเหตุ” แซนเดอร์ส-ซาเกรกล่าวเมื่อวันอังคารที่10 มี.ค.
กังวลนิวเคลียร์ปะทุขึ้นอีกครั้ง
ความกังวลเกี่ยวกับอาวุธนิวเคลียร์เคยเกิดขึ้นก่อนหน้านี้ในปี 2023 เมื่อสมาชิกรัฐสภาอิสราเอล เรวิทัล กอทลิฟ (Revital Gotliv) เรียกร้องให้ใช้ “อาวุธแห่งวันสิ้นโลก” ที่บรรทุกโดยขีปนาวุธพิสัยไกล Jericho ของอิสราเอลในสงครามกาซา และกลับมาปรากฏขึ้นอีกครั้งเมื่อวันที่ 28 กุมภาพันธ์ หลังจากสหรัฐฯ และอิสราเอลเปิดฉากโจมตีทางอากาศต่ออิหร่าน
เมื่อวันที่ 7 มีนาคม เบนจามิน เนทันยาฮู นายกรัฐมนตรีอิสราเอล ประกาศเมื่อวันที่ 7 มีนาคม ว่าปฏิบัติการทางทหารต่ออิหร่านจะดำเนินต่อไปด้วย “กำลังเต็มที่” พร้อมทั้งระบุว่าจะมี “ความประหลาดใจอีกมาก” เพื่อ “ทำให้ระบอบปกครองอิหร่านไม่มั่นคง”
คลังนิวเคลียร์ที่ไม่เคยยอมรับ
ICAN ซึ่งได้รับรางวัลโนเบลสาขาสันติภาพปี 2017 ระบุว่า โลกมี 9 ประเทศที่ครอบครองอาวุธนิวเคลียร์ ได้แก่ สหรัฐฯ รัสเซีย อังกฤษ ฝรั่งเศส จีน อินเดีย อิสราเอล ปากีสถาน และเกาหลีเหนือโดยอิสราเอลประเมินว่ามีหัวรบนิวเคลียร์ราว 90 ลูก
ศูนย์ Centre for Arms Control and Non-Proliferation ของสหรัฐฯ ระบุเพิ่มเติมว่า อิสราเอลน่าจะครอบครองหัวรบนิวเคลียร์ที่ใช้พลูโทเนียม (plutonium) เป็นฐาน 90 ลูก และผลิตพลูโทเนียมเพียงพอสำหรับอาวุธ 100–200 ชิ้น หัวรบเหล่านี้สามารถยิงได้จากเครื่องบินที่ผลิตโดยสหรัฐฯ เรือดำน้ำที่ผลิตโดยเยอรมนี และขีปนาวุธ Jericho ที่อิสราเอลพัฒนาเอง
อิสราเอลยึดถือนโยบาย “ความคลุมเครือทางนิวเคลียร์” (nuclear ambiguity) มาโดยตลอด โดยแซนเดอร์ส-ซาเกรระบุว่าอิสราเอลยังไม่ได้แสดงท่าทีคุกคามทางนิวเคลียร์ทั้งโดยชัดแจ้งหรือโดยนัยในความขัดแย้งกับอิหร่านครั้งนี้ แต่เนื่องจากความ “ลึกลับ” ของคลังอาวุธ จึงไม่ใช่สิ่งที่อิสราเอลจะพูดถึงอย่างเปิดเผย
ผลพวงจากการใช้อาวุธนิวเคลียร์
แซนเดอร์ส-ซาเกรเตือนว่าหากมีการใช้อาวุธนิวเคลียร์ จะก่อให้เกิด “หายนะ” ที่อาจคร่าชีวิตผู้คนหลายแสนถึงหลายล้านคน หากระเบิดในพื้นที่ที่มีประชากรหนาแน่น นอกจากนี้ยังจะนำไปสู่ผลกระทบระยะยาว ทั้งการปนเปื้อนสิ่งแวดล้อมและผลกระทบด้านสุขภาพข้ามรุ่น เช่น โรคมะเร็ง
เธอกล่าวว่ายากจะประเมินความน่าจะเป็นของการใช้อาวุธดังกล่าว เนื่องจากมีความเสี่ยงอยู่ตลอดเวลาจากอุบัติเหตุ การคำนวณผิดพลาด หรือการใช้งานโดยไม่ตั้งใจ
กรอบกฎหมายและสนธิสัญญาระหว่างประเทศ
ภายใต้ Treaty on the Non-Proliferation of Nuclear Weapons ประเทศที่ได้รับการรับรองตามกฎหมายว่าเป็น “รัฐที่ครอบครองอาวุธนิวเคลียร์” มีเพียง 5 ประเทศ ได้แก่ สหรัฐฯ รัสเซีย อังกฤษ ฝรั่งเศส และจีน เนื่องจากทั้ง 5 ประเทศผลิตและทดสอบอาวุธนิวเคลียร์ก่อนปี 1967 ขณะที่อินเดีย อิสราเอล และปากีสถาน ไม่เคยลงนามในสนธิสัญญาดังกล่าว และเกาหลีเหนือถอนตัวออกในปี 2003
แซนเดอร์ส-ซาเกรกล่าวว่า การตรวจสอบทางนิวเคลียร์โดยองค์กรระหว่างประเทศในประเทศที่ไม่ครอบครองอาวุธนิวเคลียร์ เพื่อป้องกันการนำวัสดุนิวเคลียร์ไปใช้ในโครงการอาวุธ เป็นเรื่อง “แทบเป็นไปไม่ได้” ในบริบทของสงครามที่ครอบคลุมอิหร่านในขณะนี้
สหรัฐฯ และอิสราเอลอ้างซ้ำแล้วซ้ำเล่าว่า อิหร่านกำลังเข้าใกล้การสร้างอาวุธนิวเคลียร์ และโต้แย้งว่าการโจมตีทางอากาศที่เกิดขึ้น รวมถึงการปฏิบัติการในเดือนมิถุนายนปีที่แล้ว มีความชอบธรรมเพราะมุ่งหมายป้องกันไม่ให้เตหะรานได้ครอบครองอาวุธนิวเคลียร์
อย่างไรก็ตาม แซนเดอร์ส-ซาเกรย้ำว่า “ยังไม่มีหลักฐานน่าเชื่อถือว่าอิหร่านได้ดำเนินขั้นตอนใดๆ เพื่อพัฒนาโครงการอาวุธขึ้นจริง”
สำหรับอิสราเอล สนธิสัญญาที่ควรให้ความสำคัญคือ Treaty on the Prohibition of Nuclear Weapons (TPNW) ซึ่งประเทศใดก็ตาม รวมถึงประเทศที่ครอบครองอาวุธนิวเคลียร์ สามารถเข้าร่วมเพื่อมุ่งสู่การทำลายคลังอาวุธได้ แต่ปัจจุบันยังไม่มีประเทศครอบครองอาวุธนิวเคลียร์แม้แต่รายเดียวที่เป็นภาคีของ TPNW
“ประเทศส่วนใหญ่ในโลกไม่ได้อาศัยอาวุธนิวเคลียร์ในการปกป้องพลเมืองของตน พวกเขาเข้าใจว่าอาวุธเหล่านี้ก่อให้เกิดหายนะร้ายแรงเกินไป และมีความเสี่ยงสูงเกินกว่าที่จะพิจารณาครอบครอง” แซนเดอร์ส-ซาเกรกล่าวทิ้งท้าย
—
IMCT NEWS 13-03-2026